Gaz dla firm 2026: z czego składa się faktura, grupy taryfowe PSG i jak obniżyć koszt

Kto ustala cenę gazu, a kto stawki dystrybucji?

Od 1.10.2017 firmy nie mają taryf sprzedaży gazu zatwierdzanych przez URE. Taryfy dla odbiorców końcowych stosuje się nadal tylko wobec gospodarstw domowych i wymienionych podmiotów użyteczności publicznej, do 31.12.2027. Jeśli prowadzisz produkcję, usługi lub handel, cena paliwa wynika z Twojej umowy lub cennika sprzedawcy, więc możesz ją porównywać i negocjować.

URE zatwierdza za to taryfę dystrybucyjną operatora. Jeśli zakład jest przyłączony do sieci Polskiej Spółki Gazownictwa (PSG), obowiązuje go Taryfa nr 14, ważna od 1.01.2026 do 31.12.2026. Na 9.11.2026 w BIP URE nie ma decyzji o stawkach na 2027 r., więc nie licz kosztów na 2027 r. według stawek 2026 jako pewnych. W taryfie 2026 uwzględniono tylko 15,5% niedoodzyskanych przychodów PSG (70,3 mln z 452,2 mln zł), a reszta ma trafić do kolejnych taryf. Zostaw w budżecie margines.

Umowa kompleksowa łączy obie części: sprzedawca rozlicza gaz według swoich cen, a dystrybucję według taryfy operatora. Na jednej fakturze zobaczysz więc osobno:

• Z m³ na kWh. Gazomierz liczy m³, a płacisz za kWh. Mnożnik to współczynnik konwersji, czyli ciepło spalania publikowane przez operatora, zaokrąglane do 0,001 kWh/m³. Na rozliczeniu muszą być stany licznika w m³, zużycie w m³, współczynnik i zużycie w kWh. Dla odbiorcy do 110 kWh/h to średnia z tylu miesięcy, ile trwa okres rozliczeniowy. Przepisy wymagają od gazu minimum 34,0 MJ/m³, czyli 9,44 kWh/m³. Swój współczynnik odczytaj z faktury i sprawdź go w danych PSG.
• Akcyza i zwolnienia. Zwykła firma ogrzewająca halę płaci 1,38 zł/GJ. Zwolnienia dotyczą m.in. procesów mineralogicznych, elektrolitycznych i metalurgicznych, redukcji chemicznej, kogeneracji, prac rolniczych i ogrodniczych oraz zakładu energochłonnego z wdrożonym systemem środowiskowym lub efektywności energetycznej. Zakład energochłonny kupuje gaz za co najmniej 5% wartości produkcji sprzedanej w poprzednim roku. Zwolnienie wymaga zapisu w umowie ze sprzedawcą, że gaz posłuży do tych celów. Szerzej o ulgach: ulgi dla firm energochłonnych.
• ETS2. Opłata za emisję z paliw w budynkach i transporcie ma ruszyć w UE w 2028 r. W polskich przepisach na 10.11.2026 nie ma jeszcze przepisów o ETS2.

W jakiej grupie taryfowej PSG jesteś i ile to kosztuje?

Grupę operator przypisuje osobno dla każdego miejsca odbioru, według mocy umownej, rocznej ilości gazu w m³ (nie w kWh), liczby odczytów w roku i – od grupy W-6 – wskaźnika nierównomierności poboru. Do 110 kWh/h liczy się ilość roczna: W-1 do 300 m³, W-2 od 300 do 1 200 m³, W-3 od 1 200 do 8 000 m³, W-4 powyżej 8 000 m³. Powyżej 110 kWh/h o grupie decyduje już moc umowna. Stawki w tabeli to netto, obszar warszawski, taryfa 2026.

• Obszar zmienia rachunek. Taryfa ma sześć obszarów: gdański, poznański, tarnowski, warszawski, wrocławski i zabrzański. Dla grupy W-3.6 w obszarze gdańskim stawki to 55,04 zł/mies. i 5,596 gr/kWh. Mała firma w W-3.6 z zużyciem 50 000 kWh rocznie zapłaci za dystrybucję w obszarze warszawskim 2 722,34 zł (762,84 zł stałej i 1 959,50 zł zmiennej, czyli 28% to opłata stała), a w gdańskim 3 458,48 zł. Liczby są przykładowe i zakładają, że zużycie mieści się w progu 1 200–8 000 m³.
• Odczyty. W-3.6 oznacza sześć odczytów w roku, W-3.9 dziewięć. Wybierasz je oświadczeniem u sprzedawcy, złożonym do 20. dnia miesiąca.
• Pułapka 110 kWh/h. Jeśli w grupie od W-1 do W-4 z rejestratorem mocy przekroczysz 110 kWh/h w dwóch kolejnych miesiącach gazowych, przechodzisz do W-5.1 na co najmniej 12 miesięcy. Opłata stała liczy się wtedy od zadeklarowanej mocy, a bez deklaracji od 111 kWh/h. Zmiana sprzedawcy tego okresu nie skraca.
• Od W-5 opłata stała biegnie zawsze. Płacisz ją co miesiąc niezależnie od ilości odebranego gazu i faktycznie wykorzystanej mocy.

Moc umowna w gazie: ile kosztuje przekroczenie?

W gazie moc umowna to największa ilość energii, jaką wolno Ci pobrać w ciągu godziny. Zamawiasz ją na rok gazowy, od godziny 6:00 1 października do 6:00 1 października następnego roku, w tej samej wysokości na wszystkie miesiące. W prądzie zasady są inne: moc umowna.

• Zmiana na kolejny rok. Wniosek o zmianę mocy na następny rok gazowy składasz według instrukcji operatora. Bez wniosku obowiązuje dotychczasowa moc.
• Obniżenie w trakcie roku. Wymaga zgody operatora, a obniżona moc obowiązuje co najmniej 12 kolejnych miesięcy od pierwszego dnia miesiąca po wniosku.
• Przestój. Gdy przerwa w odbiorze wynika z przyczyn po Twojej stronie, płacisz opłatę stałą, jakby przerwy nie było. Wstrzymanie i wznowienie dostaw na Twoje zlecenie kosztuje 106,39 zł (do 110 kWh/h) albo 191,50 zł (powyżej).
• Przekroczenie. Opłata to największa zarejestrowana nadwyżka ponad moc umowną × liczba godzin okresu rozliczeniowego × 6 × stawka stała grupy. Kary nie ma, gdy przyczyną była awaria lub uszkodzenie sieci przez osobę trzecią, uzgodnione prace operatora albo udokumentowana siła wyższa.

Jak zmienić sprzedawcę gazu w firmie i co sprawdzić w ofercie?

Zmiana dotyczy wyłącznie części sprzedażowej. Dystrybucja, grupa taryfowa i moc umowna zostają. Operator musi umożliwić zmianę w 21 dni od poinformowania go przez nowego sprzedawcę o zawarciu umowy. Reguła 24 godzin obowiązuje tylko w prądzie. Firmy korzystają z tej drogi chętnie: w I półroczu 2026 r. zmieniło sprzedawcę 12 713 punktów poboru firm i innych odbiorców niebędących gospodarstwami domowymi, czyli 90,8% z 14 008 zmian.

• Koszt wypowiedzenia. Umowę bezterminową wypowiadasz bez kosztów. Przy umowie terminowej płacisz tylko koszty wynikające z umowy, a mikro- i mały przedsiębiorca nie zapłaci odszkodowania wyższego niż bezpośrednie straty ekonomiczne sprzedawcy. Po nowelizacji z 2026 r. sprzedawca wskazuje w umowie z mikro-, małym lub średnim przedsiębiorcą sposób wyliczenia tych strat.
• Na co patrzeć w ofercie (URE). Dodatkowe usługi i opłaty, okres umowy, cenę po zakończeniu okresu oferty i opłaty za wcześniejsze wypowiedzenie.
• Punkt odniesienia. Średnie ceny gazu dla firm w Polsce w I półroczu 2026 r. według Eurostatu (zł/kWh, bez VAT i podatków podlegających odliczeniu): 0,3113 poniżej 1 000 GJ rocznie (ok. 278 MWh), 0,3010 w paśmie 1 000–9 999 GJ, 0,2680 w paśmie 10 000–99 999 GJ. To średnie z pasma, nie oferta; zakład z przykładu (ok. 2 160 GJ) mieści się w drugim.
• Prąd osobno. Kroki zmiany sprzedawcy prądu opisuje tekst zmiana sprzedawcy prądu w firmie.

1. Zawrzyj umowę z nowym sprzedawcą.
2. Wypowiedz umowę dotychczasową zgodnie z jej warunkami.
3. Nowy sprzedawca informuje dotychczasowego i operatora o dniu rozpoczęcia sprzedaży.
4. Operator odczytuje gazomierz najpóźniej w 5 dni roboczych od ostatniego dnia starej umowy (inaczej szacuje stan) i nieodpłatnie przekazuje dane obu sprzedawcom. Dotychczasowy sprzedawca rozlicza się z Tobą w 42 dni od zmiany.

Od czego zacząć

Wystarczy ostatnia faktura za gaz i dane z rejestratora mocy, jeśli go masz.

1. Odczytaj z faktury grupę taryfową, moc umowną (kWh/h), zużycie w m³ i kWh, współczynnik konwersji oraz stawki dystrybucji.
2. Policz, ile z dystrybucji to opłata stała: stawka × moc × godziny okresu (od W-5) albo zł/mies. × 12 (W-1 do W-4). Im wyższy udział, tym większe znaczenie ma właściwa moc umowna.
3. Porównaj największy pobór godzinowy z mocą umowną. Jeśli przekraczasz ją regularnie, policz karę ze wzoru; jeśli moc jest stale za duża, pamiętaj, że obniżka obowiązuje co najmniej 12 miesięcy.
4. Gdy zużycie lub pobór zbliżają się do 110 kWh/h, sprawdź ryzyko przejścia do W-5.1 na rok.
5. Zbierz co najmniej dwie oferty sprzedawców i zestaw cenę paliwa, abonament, okres umowy, cenę po okresie oferty oraz opłaty za wcześniejsze wypowiedzenie. Zmiana potrwa do 21 dni.
6. Jeśli gaz idzie głównie na ogrzewanie, porównaj koszt ciepła z innymi źródłami: ogrzewanie hali, pompa ciepła w hali. Pozostałe pomysły na oszczędności zebraliśmy w tekście o obniżaniu kosztów w firmie produkcyjnej.